कधी भेटूया गं?

खूप दिवसांनी जुन्या मैत्रिणीचा फोन आला. माझा किंवा आमच्या लग्नाचा वाढदिवस नसतानाही तिचा फोन आला तेव्हा नंबर बघून थोडं आश्चर्यच वाटलं. ‘सहजच असेल ना..? की..?’ अशी शंकेची पालही चुकचुकली. फोन उचलल्यावर तिचा तितक्याच उत्साहातलं नेहमीचं ‘हॅल्लो’ ऐकलं आणि जीव भांडय़ात पडला. ‘काय गं, असं अचानक?’ ‘हो गं, खरंच खूप कंटाळा आलाय. सकाळी उठायचं- डबा, जेवण, मुलं, दप्तरं, शाळा, लोकल, नोकरी- मरेपर्यंत कामाचं प्रेशर, पुन्हा लोकल, धावपळ, घर. पुन्हा स्वयंपाक, घर, नवरा, मुलं, त्यांचा अभ्यास! लाइफ में कुछ ब्रेकही नहीं! भेटूया ना गं
.
.


कधी भेटूया गं?

बाप्पा म्हणाला, आठव टिळक
म्हटलं, गुगलवर बघू,
पटते का ओळख..

बाप्पाने मागितला, इकोफ्रेन्डली मखर
समजावत म्हटलं.. फॆड आहे रे सगळं
थर्माकोलच वापर

बाप्पाला हवी, शाडूची मूर्ती
छे छे.. म्हटलं, काहीतरीच !
अरे, नाजूक फार ती..

बाप्पाने म्हटलं, नको बॆन्डबाजा
मागवलाय म्हटलं त्याला
नाशिकचा ढोल ताशा

बाप्पा म्हणे, वीज जाळू नको फार
कशाला रे काळजी म्हटलं
जनरेटर्सही आहेत चार

बाप्पा वैतागला, लाऊडस्पीकर नको
आरतीचंच असेल रे रिमीक्स
अज्जिबात फिकर नको

बाप्पा म्हणाला उकडीचा मोदक हवा
म्हटलं, अरे चाखून पाहिलाय..
कालचाच आहे खवा

नवसाला पाव रे म्हणत,
त्याच्यावर नारळांचं तोरण चढवलं
पळ काढत म्हणाला बाप्पा
प्लॆस्टरच्या मूर्तीत माझं देवपणच हरवलं


: अनुराधा म्हापणकर

चेहरा

ओळखूनही, मला अनोळखी जो भासला
दुसरा न कुणाचा, तो चेहरा माझाच होता

आरशातही कितीदा, पाहुनी मला जो हसला
दुसरा न कुणाचा, तो चेहरा माझाच होता

न ओळखता मी त्याला, थोडा जो हिरमुसला
दुसरा न कुणाचा, तो चेहरा माझाच होता

अजाणता "स्व"हस्तेच होता मी जो पुसला
दुसरा न कुणाचा, तो चेहरा माझाच होता

"स्व" उमगले ना कधी, विचार त्याचा कसला
दुसरा न कुणाचा, तो चेहरा माझाच होता

वाट पाहुनी अखेरी, स्फुंदुनी जो मुसमुसला
दुसरा न कुणाचा, तो चेहरा माझाच होता

: अनुराधा म्हापणकर

साक्षात्कार..!!

बहुधा सुखाचा मला भार झाला
अन वेदनेचा, साक्षात्कार झाला

उफाळून आली जी होती तळाशी
कसा कोण जाणे, हा उच्चार झाला

होतेच जगणे चाललेले बरेसे
कोठोनी कळेना, हा चित्कार आला

अता उमजेना कसे तिस लपवू
कळे सर्व लोकी, हा बाजार झाला

सारेच जमले सांत्वनास माझ्या
उपदेश सल्ला - भडीमार झाला

राहिली वेदना ती बाजूस एका
उगा जीव माझा, हा बेजार झाला

पुन्हा बापुडीला कोंडले उराशी
कातावला जीव, थंडगार झाला

पुन:श्च आता, जगणे सुखाने
नव्याने सुखाचा, साक्षात्कार झाला

सौ. अनुराधा म्हापणकर

पुन:श्च घेई रे जन्म, हे कृष्णा एकवार

पूर हा प्रकोप सारा, कोसळतो रे कान्हा
तुजवाचूनी व्याकूळ रे, देवकीचा पान्हा

यशोदेला दावी पुन:, विश्वाचे ते रुप
तुजसाठी साठविलेले, दही दूध तूप

वृंदावनी राधा झुरते, ख-या प्रीतीसाठी
एकवार लाव कान्हा, सानिकेस ओठी

शंभर येथ दु:शासन, अन सहस्त्र ते दुर्योधन
भरसभेत किती द्रौपदीचे, नित्याचे वस्त्रहरण

कुरूक्षेत्री पुन्हा आज, महाभारत पेटले
असुर-कौरवाचे सैन्य, रणांगणी लोटले

घे धाव पुन्हा कान्हा, दे छाया तो गोवर्धन
असुरांना मारण्याला, सोडी चक्र ते सुदर्शन

उद्धारण्या विश्वा, ये श्रीविष्णुचा अवतार
पुन:श्च घेई रे जन्म, हे कृष्णा एकवार


: अनुराधा म्हापणकर

कितितरी दिसांत तो, आज दिसला ग बाई

कितितरी दिसांत तो

आज दिसला ग बाई

पानांआडून खट्याळसा

आज हसला ग बाई

..................त्याच्या येण्याने ग अशा

..................उजळल्या दाहि दिशा

..................त्रिभुवनाची बघ कशी

..................हसली ग रेषा रेषा

.

काळा काजळी काळोख

त्याने पुसला ग बाई

कितितरी दिसांत तो

आज दिसला ग बाई

.

...................सखे, मनात ग तुझ्या

...................भलभलते विचार

...................नाव कुणाचे पुसशी

...................उगा असे वारंवार

.

बघ तोही मजवरी

आता रुसला ग बाई

कितितरी दिसांत तो

आज दिसला ग बाई

.

...................डोंगराच्या पलिकडे

...................त्याचे आहे एक गाव

...................तुझ्या कानात सांगते

...................गडे "सूर्य" त्याचे नाव

.

एक माणूस कस्सा ना

आज फसला ग बाई

कितितरी दिसांत तो

आज दिसला ग बाई

.

.

अनुराधा म्हापणकर

ऒगस्ट २८, २०१०

A Bright Sunny Day

after a Long time, in Mumbai !

एक उसासा फक्त

एक उसासा फक्त

बरंच काही बोलून गेला

किती हळव्या भावनांना

एका श्वासावर तोलून गेला

.

आता शब्दांना काही

बोलणे स्फुरलेच नाही

तरी ते बोलिले बापुडे

अर्थ त्यात उरलेच नाही

.

विरला तो उसासा हवेत

उगा श्वासात बोटे खुपसू नका

पसरले शब्द - भास खोटे

उगा भाव त्यातूनी उपसू नका

.

सारे आता शांत संथ

श्वासांनाही साधलेली लय आहे

शब्द आणि श्वास… !

त्यांची रोजचीच ही सवय आहे

.

अनुराधा म्हापणकर

श्रावण..!

उन्हे उलटता, सांजवेळी
श्रावण ओल्या घनात ग
दाटून आले आभाळ सारे
पावसाच्या काय मनात ग


रिमझिम रिमझिम झिरमिरती
इवलेइवले तुषार ग
हळूच मागून खोडी काढी
वारा किती हुशार ग


उघडीप झाली मेघाआडूनी
तळ्यात चमचम बिंब ग
तिरिप कोवळी पिवळीपिवळी
पानांत टपटप थेंब ग


श्रावण सा-या चराचरांत
नवचैतन्याचा पूर ग
अलगद जैसे मनात कोणी
छेडत राही सूर ग


: अनुराधा म्हापणकर

तुझे लाख लाख आभार

तुझे लाख लाख आभार

रेनकोट

रेनकोट

बेस्ट ऒफ फ़ाइव्ह

अरे वा ! ९३ - ९५ - ९८ टक्के
मार्कांच्या राशी.. एडमिशन पक्के!

कीप इट अप .. वेल डन..
खूप छान.. अभिनंदन..!

आता एकच भीती... फक्त
आयुष्यात यापुढेही सगळं..
अस्सच... अगदी अस्सच
"बेस्ट ऒफ फाइव्ह" मिळेल ?

: अनुराधा म्हापणकर.

देवकी

हे कान्हा…
तू माझा की यशोदेचा
मला प्रश्न नाही पडलेला
माझ्या मातृत्वाचा श्वासही
तुझ्यासाठी नाही अडलेला

तरीही काही प्रश्न आहेत..
हे कान्हा...उत्तर देशील.. ?

न मागताही तुझ्यासम दैवी रुप उदरी आलं
म्हणून भाग्याने मी उजळायचं,
की
तुला जन्म देऊनही वांझोटपणच पदरी आलं
म्हणून दैवावर मी उसळायचं...
.
हे कान्हा...उत्तर देशील.. ?

"राम" म्हणून तू जन्म घेतलास तेव्हाही..
"कृष्ण" म्हणून माझ्या उदरी आलास तेव्हाही
तू त्राताच होतास..
कर्त्यव्य तत्पर.. जगाचा, युगाचा
उद्धारकर्ता होतास ...

तेव्हा वनवासात गेलास ते,
पित्याच्या वचनपूर्तीसाठी..
की रावणाच्या पापविनाशासाठी..?
आताही जन्म घेतलास तो
कंसाच्या दुष्कृत्याच्या विनाशाचे
लिखित होऊनच..!

कारण कुठलेही असो..
तेव्हाही.. तसेच..
कौत्सल्याराणीचे पुत्रवियोगात रडणे
आणि आताही
देवकीचे तुझ्यासाठी व्याकुळ होणे
प्रत्येक वेळी ..
आईची कूसच का पणाला लावलीस
.
हे कान्हा...उत्तर देशील.. ?


: अनुराधा म्हापणकर

पहिला पाऊस

आला पहिला पाऊस
धरा झाली चिंब ओली
कोणा सुचली कविता
कोणी लिहीली चारोळी

कोणी प्रेमी झाडामागे
होते झालेले बेभान
तिचे ओलेते सौंदर्य
आज आले मोहरून

तापलेली वसुंधरा
शांत थंड झाली थोडी
नभातूनी बरसली
धार अमृताची गोडी

आली निश्चिंती निवांत
आता भरतील तळी
अशी फुलली म्हणोनी
जनसामान्याची कळी

तरी जीवा नाही थारा
आहे घोर परी चिंता
कशी उडालेली दैना
एक सर येता येता

त्रेधा चालताना पाय
खड्डयांत अडखळती
कुठे पाण्यांची डबकी
कधी भिंती कोसळती

कशी ट्रेन लेट आली
कुठे रुळ उतरले
आणि सबवेत पाणी
उगा ट्राफिक फसले

तो आहे "मुंबईकर"
नाही नशिबी सुटका
ऊन असो की पाऊस
त्याला सदैव फटका
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

दिल्या घरी सुखी राहा

खूप छान दिसतेस गं, हातावरची कोपरापर्यंतची ती रंगलेली मेंदी, हिरवागार चुडा, गर्द रेशमी शालू, काळ्या मण्यांची पोत, नवी नवलाई सांगणाऱ्या त्या लखलख वाटय़ा! सगळं सगळं खुलून दिसतंय अगदी तुझ्यावर. कालच्या हळदीचं तेजही झळाळतंय. ते रुजही इतकं बेमालून मिसळलंय गालांवर की जणू लाजून लालीच चढली आहे!!
तरीही तुला कसं सांगू. हा आजचा दिवस आणि उद्यापासून सुरू होणारा तुझा संसार यात किती फरक आहे गं.



दिल्या घरी सुखी राहा

फोटो..

.
छान आहे फोटो.. क्लीअर..
यु लूक सो ऒसम डिअर.. !!

ओह.. लुक एट धीस... माइन्ड ब्लोईंग
किती शटर स्पीड होता, कसं होतं सेटींग

हाही ग्रेट.. क्लिक्ड ऒन मॆन्युअल मोड
पिल्लू बघ ना दिसतंय, किती गोड गोड

तसा छान आलाय तरी, फ्रेम नॊट परफेक्ट
डोन्ट वरी !! फोटोशॊपवर करु ना करेक्ट

मलाही देशील ना.. पेन ड्राइव्हमधे
पाहत जाईन पीसीवर मीही अधेमधे

काही निवडक त्यातले स्क्रीनसेव्हर ठेवेन
एखादा मस्त निवडून वॊलपेपर बनवेन

यात मी गोरी दिसतेय… येस्स ! प्रोफाइल पिक !
हं.! हा ग्रुप फोटो - एफबीच्या वॊलसाठी ठीक..!

एसएलआरचा कॆमेरा, विद झूम लेन्स..!
पापणीचाही दिसतोय एकेक केसन केस

एकाच आऊटींगच्या पिक्सने पीसी व्यापून गेला
तरीही फक्त पाचच मिनिटांत, स्लाइडशो संपून गेला
.
.
वरच्या ट्रंकेतला तो सोनेरी अल्बम मात्र
मी आजही पानपान उलटत पाहते

ब्लॆक एन्ड व्हाइटची ती प्रत्येक फ्रेम
किती हसवते, कधी पापण्यांतून वाहते

एकाच रोलमधले ते छत्तीस फोटो फक्त
दिवसभर मी.. नजरेत साठवत राहते
.
.
: एका फ्रेममधे अडकलेली !
: अनुराधा म्हापणकर

रोल मॉडेल

रोल मॉडेल

रोल मॊडेल.. लोकसत्ता विवा.. ६ मे, २०१०

अजूनही आवडते ती.. पण आता फार्र्रच.. डोक्यात जाते. सतत प्रश्नपत्रिका
घेऊनच उभी असते अवतीभवती. काय करतेस, किती वेळ मोबाइलवर, कोणाशी बोलत
होतीस, कुठे चाललीस, बरोबर कोण आहे, कशी जाणार, किती वाजता येशील, इतका
उशीर का होणार, काय खाल्लंस, जेवून जा, जेवायला वेळेवर ये, वेळेवर का
झोपली नाहीस, अनेक अनेक प्रश्नांनी.. नुसती भंडावून सोडत असते. रोज
उठल्यापासून प्लेअरवर सीडी लावावी तशी चालू होते. मग म्युट, स्टॉप,
व्हॉल्युम कंट्रोल कुठलीच बटणं चालत नाहीत. कानात, केसांमागून इअर फोन्स
लावलेलेही कळतात तिला, तशी मुळातच स्मार्ट! पण आता जाम इरिटेट करायला
लागली आहे.....

पुढे....



http://www.loksatta.com/index.php?option=com_content&view=article&id=67373:2010-05-05-09-20-13&catid=74:2009-07-28-04-56-38&Itemid=87

बंद चौकटीआड

दैनिक प्रहार एप्रिल २५, २०१० : कोलाज, पान ५ :
http://epaper.prahaar.in/Details.aspx?id=22974&boxid=231948796

सौ. अनुराधा म्हापणकर

माय कॉर्नर : जनरेशन नेक्स्ट

माय कॉर्नर : जनरेशन नेक्स्ट


लोकसत्ता : व्हिवा पान ३,
गुरुवार, एप्रिल ८, २०१०

अग्नीपरिक्षा

जानकीस म्हणे श्रीराम, प्रिये, भूतली पहा जरा
जन्मदिन माझा आजि, उत्साहे होतो साजरा

पहा चहुकडे सारा, पसरला संतोष आहे
मंदिरात राऊळीही, माझा जयघोष आहे

मानवाने सागरात, उभारिला उंच सेतू
जैसा मीही रचिलेला, विसरलीस काय तू

माझ्या जन्मप्रीत्यर्थे, आज सेतूचे उद्धाटन
कितिक थोर जनांस, तेथ केले पाचारण

पुन:श्च वाटे जन्मावे, धरणीवरी अवतरावे
याचि देही याची डोळा, सारे ते अनुभवावे

ऐकोनी श्रींची वचने, जीव जानकीचा थरथरला
म्हणे नाथ कशासाठी, हा भलताचि हट्ट धरला

नाथा होईल अनर्थ, क्षणभरी विचार करा
कलियुगे जन्मापरी, तो वनवास होता बरा

एकटाच तो मायावी, होता रावण लंकाधिपती
मात्र कलियुगात या, रावणाचीच आहे भरती

तुम्ही साक्षात परमेश्वरी अंश, तुम्हांस न अशक्य काही
रावणराज्यात परि सीता पुन्हा,अग्नीपरिक्षा देणार नाही

सौ. अनुराधा म्हापणकर

रोग !

असहाय्य अस्थिर लोकांचे, पसरलेले पुंजके
अशिक्षित खेडवळ कुणी अन, शहाणेही मोजके

गांजलेले व्यापलेले त्यात होते, त्रस्त कोणी
दुर्धर जर्जर व्याधींनी टेकलेले, ग्रस्त कोणी

आहे म्हणे तेथ एक, सिद्धपुरुष महायोगी
लीलया "बाबा"ने त्या निवारले किती रोगी

प्रत्येक गाववेशीवर अशी एखादी आहे रांग
शहरांचं म्हणाल तर वेशीइतकीही नाही लांब

एकविसाव्या शतकातही, अक्कलच गहाण आहे
पादुका म्हणोनी शिरावर, पहा कोणाची वहाण आहे

सायन्स टेक्नोलॊजी जमान्यात, इथे बुद्धीशी वाकडे
आणि (संधी)साधूबाबा ऐकतो, भक्तगणाचे साकडे

निवारेल का कोणी, हाच खरा रोग आहे..
अंधश्रद्धा, देशाचा या अनादिकालीन भोग आहे

सौ. अनुराधा म्हापणकर

धमाल मस्ती

सौ. अनुराधा म्हापणकर
दैनिक प्रहार : मार्च २१, २०१०

"ती"....

जगण्याचा ध्यास ती, मूर्त स्वप्नभास ती
मूक शब्दा गवसलेला, मंजुळ स्वरभास ती

आयुष्याच्या मध्यांतरी, परतलेले शैषव ती
अल्लड अवखळ चंचला, मृदु कधी मार्दव ती

उसळणारा प्रपात कधी, अन खळाळता झरा ती
डोळ्यांतूनी उगा बरसत्या, कधी श्रावणधारा ती

कोसळताना सावरणारी घट्ट एक आधार ती
विस्कटताना आवरणारी लयबद्ध आकार ती

तिचेच देणे, जगण्यास आले, माझ्या जे, पूर्णत्व ती
माझाच वारसा लाभलेले, पारंपारिक स्त्रीत्त्व ती

कोण म्हणोनी काय पुसता, माझेच प्रतिबिंब ती
चांदणरात्री झळाळणारे, पूर्ण ते चंद्रबिंब ती

नाही दुजी अन्य कोणी, तिच्यासम एक ती
आहे माझ्या लाडाची, एकलुती एक लेक ती

अनुराधा म्हापणकर

गुढीपाडवा

मी आणली ना विकत
गुढी रेशमी एक रेडीमेड..
पाटावरली रांगोळी मात्र
माझीच हं! - सेल्फ़मेड..


गोडधोड काय विचारता ?
आणलंय ना "चितळे"च आम्रखंड..
पु-या मीच केल्या हो,
आणि बाकीचा स्वयंपाकही अखंड


दारावर बांधलं भरगच्च तोरण
आंब्याच्या डहाळीला अशोकाचं पान
झेंडू मात्र टपोरा केशरी
एकेक वेचून घेतलाय छान


मुलांनी विचारलं.. मॊम-
तांब्याला का ग उंचावर टांगलं
तांब्या नव्हे रे - गुढी ती,
आज किनई, असं करणं चांगलं..


"आजच का-" ? विचारशील
तर उत्तर मी थोडं मागाहून देते
विसरलेय खरतर बरंच काही
हळूच "गुगल" वर डोकावून येते


माझ्याच सणाचे महत्व,
मला माहित नाही, म्हणून हसू नका
"थर्टी फर्स्ट" च्या पार्टीत तुम्हीही नाचता
आता - खरं बोलले म्हणून रुसू नका


सौ. अनुराधा म्हापणकर

महिलादिनाची पोचपावती..:Reloaded !

मराठी असे आमची मायबोली

प्रहार : कोलाज : २८ फेब्रुवारी, २०१०
http://epaper.prahaar.in/Details.aspx?id=20167&boxid=23442593

किक..!

त्याने किक मारली
त्याची बाईक फुरफुरली
ती डौलाने स्वार होत
अख्खी त्याच्यावर रेलली

आज कुठे.. कुठला नवा बीच
की खडकामागची जागा- ठरलेलीच

ती अधिकच लाडात आली
हातांची मिठी घट्ट झाली
त्याचेही बाहू फुरफुरले
बाईकचे हॊर्न्स गुरगुरले

अंगी भिनले वारे - भन्नाट
वा-याच्या वेगाने - सुस्साट

ओळखीचे रस्ते धुसर झाले
नवे रस्ते अंगावर आले

फुल्लटू धूम स्पीड………!
तेवढ्यातच -
करकचून लागलेले ब्रेक्स..!
काचांचा चक्काचूर..
फाटलेला स्कार्फ..
दूर उडालेलं हेल्मेट ..!
………….
आणि क्षणात थांबलेलं सारं…. !!
.
.
तिची आई मात्र काही ऐकून घेत नाही
सारखं आपलं एकच… कॊलेजला गेलीय..
आज एक्स्ट्रा लेक्चर आहे, म्हणाली
येईलच एवढ्यात !!
.
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

अगतिक..

हातातून एकाएकी सारं निसटावं
तसं सारं सुटून जात होतं
पायातलं सारं बळ गळून जावं
तसंच तिला वाटत होतं

भरल्या नजरेतून पाणी वाहिलं
त्याक्षणीही तिला आठवत राहिलं
.
.
तिच्या बाळाचं बारसं - त्याचं बालपण
असामान्य हुशारीने चमचमणारं शिक्षण
त्याच्या सर्वांगिण वाढीसाठी
तिने वेचलेला आयुष्यातला क्षणन क्षण
त्याच्यासाठी अहोरात्र झटताना
तिचं स्वत:च झिजून जाणं कण कण
सदैव यशाच्या शिखरावर असताना
त्याच्यात प्रयत्नपूर्वक जपलेलं माणूसपण

तिने घडवले त्याला.. सुसंस्कारही दिले..
फक्त.. "अपयश कसं पचवायचं ?"
हे शिकवायचे मात्र राहून गेले.......
.
.
आता मांडीवर त्याचं थंड होत चाललेलं डोकं..
आणि हातात त्याचं रक्ताळलेलं मनगट धरून
बसली आहे अगतिक.. हॊस्पिटलच्या वाटेवर... !!!!
.
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

तिची अट ..

आज पुन्हा कांदे पोहे..
गुण जुळलेली पत्रिका
स्वैपाक नोकरी आवडीनिवडी
मॊड्युलर प्रश्नपत्रिका

ती पुन्हा साडी सावरत
वाफाळणारा चहा घेऊन
प्रत्येक प्रश्नाला तिचं उत्तर
नजरेला नजर देऊन

देखणी हुशार शिकलेली
नोकरी कायम पगारी
गृहकृत्यदक्ष अदबशीर
ती सुसंस्कृत व्यवहारी

अघळपघळ गप्पांत
चहाचा कप सरला
"पसंत आहे मुलगी"
त्यांनी ’हो’कार भरला

तिचा चेह-यावर तटस्थ
को-या निर्विकार भावना
डोळ्यात होती अस्पष्ट
खुपणारी एक वेदना
.
.
"विचार करुन कळवतो"
ते म्हणाले, बैठक उठली
अपेक्षित तिला होते तशी
गाठ जुळताजुळता सुटली
.
.
.
ध्यानीमनी तिच्या नसता
त्या रात्री अघटीत घडलं
तिच्या विधवा गरिब आईने
स्वत:ला संपवून टाकलं

जाता जाता इतकंच म्हटलं
"लग्न करुन सुखी हो बाळा..
माझ्या जबाबदारीतून तुला मी
आता कायमचं मोकळं केलं......"


: सौ. अनुराधा म्हापणकर

"व्हॆलेन्टाईन डे"..

भाग्यवान आम्ही

दैनिक प्रहार : कोलाज २४ जानेवारी २०१०.

फक्त पावकिलो .. !

आताशा मला रोज रात्री
छान तूरडाळीचं स्वप्न पडतं
तूरडाळीच पोतं दिसत
आणि नेमकं स्वप्न मोडतं

साखर दिसते शुभ्र पांढरी
हिरे जणु ते मौल्यवान
भरुन ठेवेन म्हणते डबा
आणि स्वप्नाला येते भान

तो तांदूळ कोलम सुरती
डोळे मिटून घेते सुवास
डोक्यावरच पडते पोते
आणि मिटून जातो भास

उडीद.. चणा.. मूगमटकी
नाही- स्वप्नातही मी पहात नाही
पावकिलो मापातच आणते सारं
उगीचच बोजड पोती वहात नाही


सौ. अनुराधा म्हापणकर
(महागाईपिडित)

जन्म रहस्य?

थांबणार का कधी रे
हेटाळणारे ते हास्य
कळेल का कधी रे
मम जन्माचे रहस्य

कोण मी कुठला आहे
ब्राह्मण, म्हार दलित
कोण आहे मायबाप
कोणाचे बीज फलित

भाळी प्रायश्चित्त लेख
न घडलेल्या पापाचे ?
हसा लेको हसा तुम्ही
लावता नाव बापाचे

"सूतपुत्र" ज्या कथिले
सूर्यबिंब तो साक्षात
वीराहूनी कूळ श्रेष्ठ
अशी दुनियेची रित

मातृत्वाचा तो उच्चार
त्या सूर्यपुत्रही वंचित
नियतीला शरण मी
क्षुद्र मनुष्यनिर्मित ..!


: सौ अनुराधा म्हापणकर

ऊठ ना..रे....

ऊठ ना रे - बघ ना - किती वाजले
त्याच्या कानात, तिचे शब्द कुजबुजले

कूस परतत म्हणाला- थांब ग
अम्मळ थोडं निजू दे
पहाटेच्या ओल्या दवाने
तुझं अंग अंग भिजू दे

ती रुसली-मुसमुसली- म्हणाली
अस्सं रे काय - आज का आळस ?
लगबग झाली चहुदिशां परी
सा-या देवळांचे अंधारलेले कळस

रोज उठतो ना ग वेळेवर
सोमवार शनिवार रविवार सुद्दा !
एकदा आला कंटाळा मला
तर किती ऐकवशील अद्वातद्वा !

ती आली काकुळतीला
म्हणाली, नाही रे - तस्सं नाही,
मला किनई मनापासून
तुला अजिबात त्रास द्यायचा नाही

बघ, रुसलास ना ! …………
अनादि काळ तुझ्यामागे रुंजी घालतेय
आणि तुझ्याभोवताली अथक फिरतेय..
मान्य मला..
तुझ्याशिवाय वेगळाले अस्तित्व नाही
माहीत आहे तुझ्याविना -
माझ्या असण्यालाही महत्व नाही

म्हणूनच म्हणते…हे सूर्यनारायणा,
माझ्यासाठी तरी आता ऊठ ना रे…

अनावर झोपेचा मोह
जरी आवरता आवरेना
पृथ्वीचा लाडिक हट्ट..!
त्याला मोडता मोडवेना

आपल्या सहस्त्रबाहूंनी त्याने
तिला आलिंगन देऊ केले..
आणि दाहिदिशा उजळून निघाल्या..!


: सौ. अनुराधा म्हापणकर


डिसेंबर २१, २००९
(आज सूर्य उशीराच उगवला !)

खरं ना ??

खरं सांगू का
तसं.. फारसं कंटाळवाणं नाही आयुष्य !

तस्स रुटिन.. कामाला जुंपलेलं
तरी विकेन्डला विरंगुळा जपलेलं

एखादं हटके नाटक, सीसीडीतली कॊफ़ी
मल्टिप्लेक्समधे नुकता रीलीज्ड मूव्ही

मॊल, हॊटेलीन्ग, शॊपिन्ग्ज..
वर्षाकाठी गेट टूगेदर्स, गॆदरिन्ग्ज

झालीच तर एखादी प्लॆन्ड सहल
अगदीच नाहीतर निदान वर्षासहल

लग्न.. मुंज.. सण समारंभ
नव्या प्रोजेक्टचा झोकात आरंभ

चाललंय तस्स उत्तमच !
कुठे काही उणं धुणं.. नाहीच !

पण तरी कोणजाणॆ का … काही खुपतच !
कुठेतरी आतल्याआत.. काहीतरी दुखतच !

कदाचित सोशल खूप झालोय..!
बाहेरच्या गर्दीत मिसळून गेलोय ..!
आणि…
जीवाभावाच्या माणसांशी मात्र..
संवाद हरवून बसलोय़ !
खरं ना ??


सौ.अनुराधा म्हापणकर

स्पीड

----------

थोडंसं हळू रे..
आपण खूपच वेगात आहोत
खिडकी बाहेर बघ ना
सरसर मागे पडणार्‍या
क्षणात दृष्टीआड होणार्‍या
अनेक चित्र चौकटी...
एकावरही नजर ठरत नाही

हो..
खरच स्पीड पकडलाय खरा
जाणवतात मलाही त्या
मागे मागे पडणार्‍या फ्रेम्स.. पण
प्रत्येक चौकटीवर नजरेनं ठरावं
हा अट्टाहास कशासाठी
भविष्याच्या वाटेवर..
भूतकाळाचा ध्यास कशासाठी

आणि बाहेर पहाशील तर..
बघ ना.. नीट..
नव्या नव्या कितीक फ्रेम्स..
येताहेत नव्याने वाटेवर
आणि..
अनेक अनेक जण असेच पळताहेत
वेगात..!!!
हेच जगणं आहे..

बाहेरची प्रत्येक फ्रेम..
तुझ्या नजरेत यावी
म्हणून स्पीड कमी करेन तर
सगळे ओव्हर टेक करतील ग
आणि.. आता..
इतक्या स्पीडला ब्रेक लावला तर...?
.
.
..........................!!!!!


सौ. अनुराधा म्हापणकर

आताशा दिवाळी पहाट तेव्हासारखी रंगत नाही

.
दिवाळीच्या दिवसांत तेव्हा गुलाबी थंडी पडायची
आई उटणं लावायची तेव्हा अंगात शिरशिरी यायची
थंड वार्‍याची ती मंद झुळुक अंगाला आता झोंबत नाही
आताशा दिवाळी पहाट तेव्हासारखी रंगत नाही

तेव्हा दाराबाहेर असायची एखादीच लुकलुक चांदणी..
टांगलेला शंखाचा कंदील कुठे कुणाच्या तरी अंगणी
झगझग दिवे लखलख तरी त्या तेजाची संगत नाही
आताशा दिवाळी पहाट तेव्हासारखी रंगत नाही

ते उटणे चंदनी सुगंधी, अभ्यंगस्नान ते मलमली
दरवळून जाई आसमंत, ती पहाटी असे मखमली
फर्स्टअटेम्प्टमधे कार्टंही अंगठ्याने दुभंगत नाही
आताशा दिवाळी पहाट तेव्हासारखी रंगत नाही

फुलबाजी कशी अगदी झिरमिरी पेटायची
फुटू की नको म्हणत बिचारी लवंगी फुटायची
कर्णकर्कश सारे आता पूर्वीची ती गम्मत नाही
आताशा दिवाळी पहाट तेव्हासारखी रंगत नाही

चकली करंजी शंकरपाळी लाडू नी चिवडा मस्त
फराळ भरलेले ताट तेव्हा मिनिटांत होई फस्त
रोजची पिझ्झा टेस्ट आता जीभेवरून पांगत नाही
आताशा दिवाळी पहाट तेव्हासारखी रंगत नाही

वर्षातून एकदा दिवाळीला मिळायचे कपडे नवे कोरे
आता महिन्यातून दोनदा शॊपमॊलमधे होतात फेरे
अप्रूप को-या कपड्याचे आता कोणी कोणास सांगत नाही
आताशा दिवाळी पहाट तेव्हासारखी रंगत नाही
.
.
झालंय अस्सं की दिवाळी न दसरा
आताशा रोजचाच होऊन गेला
पण ’तो नवा कोरा आनंद’ मात्र
आता आठवणीतच राहून गेला


सौ. अनुराधा म्हापणकर

सायलेन्ट लेटर्स

'Know' तल्या 'K' सारखे
काही उद्गार सायलेन्ट असावेत..
'Know' मधे 'K' आहे
ते माहित असतंच ना सार्‍यांना..
पण त्याचा उच्चार 'क्नो' झाला तर ?
तो खटकतोच ना..!

तस्सच... आहे आयुष्य..!
प्रत्येक वेळी मनात येतं
ते बोलायलाच हवं.. असं नसतं..
न सांगता न बोलता
त्या सायलेन्ट 'के'चं असणं
समोरच्यालाही कळत असतं..

पण तो उच्चारला की खटकतो..!
म्हणून काही 'के' .. असेच..
मनात ठेवायचे.. ओठांत शिवायचे..



(मनात आला विचार..
आणि लिहिलं काही बाही !
कवितेच्या नावावर
हे गद्य खपवणार नाही )
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

हू केअर्स..!!

आज फ़ीवर आहे...
इनडीपेन्डस डे फ़ीवर..

आज लोड होतील अनेक
पेट्रिऑटिक व्हिडीओज..
प्रोफ़ाइल्सचे बदलतील कँप्शन्स..
फुटतील देशभक्तीचे धुमारे..
गाडी गाडीवर.. हातात सुद्धा
इवले इवले कागदी झेंडे
आणि..

परवा तोच तिरंगा..
असेल कुठेतरी, धूळ खात
कोपर्‍यात.. अडगळीत
किंवा... कुठेही..
अगदी कुठेही..

आणि
मनातली देशभक्तीसुद्धा
तशीच अडगळीत.. कोपर्‍यात
किंवा निद्रिस्त..

हू केअर्स..!!
शोधू ना पुन्हा तो तिरंगा
आणि नवे व्हिडीओज..
२६ जानेवारीला..!



सौ. अनुराधा म्हापणकर

तटस्थ मी.. त्रयस्थ मी..

एखादं मोठ्ठं बिझिनेस डील
नोकरीत मिळवली बढती वाढ
आठवतंच नाही शेवटचे केले कधी
माझ्याचे लेकीचे मी भरभरून लाड

ओव्हर नाइट रोज लेट सिटींग्ज
कॉन्फ़रन्सेस अन ऑफ़िस मिटीन्ग्ज
लक्षात ठेऊनही द्यायचे राहूनच गेले
सख्ख्या बहिणीला बर्थडे ग्रीटिन्ग्ज

जातायेताना आई समोरच दिसते
क्वचित कधी दबक्या आवाजात खोकते
"औषध घेतेस ना वेळेवर" विचारेन तर
आठ चाळीसची ठरलेली लोकल चुकते

विकली रिपोर्ट्स अगदी वेळेत दिले
परफ़ॉर्मन्सने बॉस अगदी खुष होऊन गेले
सहा महिने माझी वाट पाहून शेवटी
रुटिन चेक-अपला बाबा एकटे जाऊन आले

बाहेर पडताना दिसतात शेजारचे काका
हल्ली काठी घेऊन बिचारे फिरत असतात
नेहमीसारखा माझ्या कानाला मोबाइल
दाताच्या कवळीतून तरी ते हसून बघतात

किती दिवसात स्वत:च्याच घरी
समोरच्या भिंतीवर पोपडा पाहिलाच नाही
या पावसात गळतंय सीलिन्ग पण
माझ्यात मायेचा ओलावा राहिलाच नाही

प्रत्येक सरत्या क्षणाला कँश करुन घेताना
माझ्यात गुंतलेले कितीक धागे तुटताना
तटस्थ मी.. त्रयस्थ मी..
खूप पुढे निघून गेलोय.. खूपच पुढे..!
खूप उशीर होण्याआधी
एकदातरी मागे वळून पहावं का..?


: सौ. अनुराधा म्हापणकर

संदर्भासहीत स्पष्टीकरण

.
शाळेच्या प्रश्नपत्रिकेत
हमखास असायचा हा प्रश्न..
धड्यातलं एखादं वाक्य
आणि त्याचा संदर्भ देत
द्यावं लागायचं स्पष्टीकरण..
..संदर्भासहीत स्पष्टीकरण!

आता
रागात.. वादात..
अस्सच निघून जातं
एखादं बेसलेस वाक्य..!

आणि मग..
शांत झाल्यावर..
थोडंसं धुम्मसताना
मी तुला आणि
तू मला द्यायचे
'त्या ' 'त्या' वाक्यांचे संदर्भ
आणि.. मागायचे..
स्पष्टीकरण..!
संदर्भासहित.. स्पष्टीकरण!

शाळा संपली.. तरी
प्रश्नपत्रिका काही सुटत नाही..
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

उद्यापासून..

.
सक्काळची धावपळ
नऊ चारची लोकल
मधला लेडिज डबा..
आणि ठरलेली जागा
सीटसाठी क्लेम रोजचा
जमणारा फड गप्पांचा
कुणी अळू वडी..
गरम थालिपिठ
इडली कोणी उप्पीट

धावत गाठलेलं मस्टर
सही करतानाच सुस्कारा
रोजची केबिन, टेबल-खुर्ची
कळकट फाइल्सचा ढिगारा

संध्याकाळी ठरलेली वेळ
५.४० ची रोजची गाडी
स्टेशनात शिरतानाची
ती सफाईदार उडी

कधी पेपरावर, हलकी नजर
वाचन थोडे, ज्ञानात भर
मटार सोलताना गप्पा कधी
गुंड्यातली कधी विणली लोकर

सारं कसं मस्त.. होतं..
आयुष्या हसत सरत होतं
घराबाहेरही आपुलकीचं
माझं एक कुटुंब होतं

उद्यापासून.. मात्र...
हे सगळं अचानक थांबून जाईल

कारण
ऑफ़िसातून येताना आज
मी शाल श्रीफळ घेऊन येणार आहे
पस्तिस वर्ष केली नोकरी
आणि आज रिटायर मी होणार आहे


सौ. अनुराधा म्हापणकर

'जनरेशन नेक्स्ट'

नको जबाबदारी नको बंधन
मंगळसूत्राची गेली आहे फ़ँशन
कशासाठी हवंय हे लग्न
आहे ना लिव्ह इन रिलेशन

थोडे दिवस मस्त एकत्र राहू
एव्हरी नाइट इज अ सेलिब्रेशन..
रेन्टल आहे फ़्लैट सुद्धा
रेशन कार्डाचंही नको टेन्शन..

मुलं बाळं पोरं ढोरं
एडमिशन्स आणि डोनेशन
नको असलेली प्रेग्नन्सी
आहे ना आय पील चे ऑप्शन

'जनरेशन नेक्स्ट'म्हणताना
आयुष्याला दिलीच नाही कमिटमेन्ट
भांडी बुडकुली, भिंतीशीही
कधी झालीच नाही अटाचमेंट

सारे तरी हे निर्जीव तसे
आता मनांचे गुंतणेही सरले
उगवत्या नव्या पिढीसाठी
आम्ही निवडुंगाचे बीज पेरले


सौ.अनुराधा म्हापणकर







कुणाला पटतं.. कुणाला पटत नाही
तरी वाद घालावा, असं मला वाटत नाही

लग्न करुन तरी आयुष्यं कुठे मिळतात
लग्न केल्याने तरी मनं कुठे जुळतात

लग्न टिकली तरी त्यालाही असतो.. "पण"
खरतर असायलाच हवी मनांची गुंफण

ओनरशिपच्या फ्लॅटमधला संसार
आणि कायम एकत्र रहाण्याचा करार

प्रत्येक नाईट नसेलही सेलिब्रेशन
नव्या दिवसाला लागतं नवं रेशन

तरी प्रश्न मला पडतोच........

तडजोड म्हणून केलेला
"लिव्ह इन" चा तात्पुरता संसार ?
की संसारातली तडजोड आणि
"लाइफ टाइम" एकत्र राहण्याचा करार ?

कधी ती चुकते.. कधी तो..
पण तरी करार तुटत नाही
एवढ्या तेवढ्या कारणांनी
संसारातली साथ सुटत नाही

सोय म्हणून संसार मांडायचा
आणि गैरसोय होतेय म्हणून
सोयिस्करपणे मोडायचा..
की
संसार मांडून एकमेकांची
सोय पाहायची..
हा ज्याचा त्याचा प्रश्न..!!
नाही का ?...............

अनुराधा म्हापणकर

स्विच..!!

तुझं आपलं बरंय..
तुझं आपलं बरंय..

लाडात येत मधेच
तुला रोमँटिक होता येतं
मग अचानक सणक येऊन
कामातही बुडता येतं

मला सावरताना तुला,
माझं टॉनिक होता येतं
स्वत:ला आवरता येत नाही,
आणि पँनिक होता येतं

स्विच ऑन.. स्विच ऑफ़..
कधीही..
तुला हवं तेव्हा..!

देशील का तो स्विच
हातात माझ्या..?
ऑन आणि ऑफ़, मग
मला हवं तेव्हा..!!


:सौ. अनुराधा म्हापणकर

सुखाचा संसार

.
तो म्हणाला,
आकाशातून तो चंद्र आणतो उचलून
ती म्हणाली, वाट अडवून
नको, चंद्राला हेवा वाटेल मला पाहून

तो म्हणाला
ओंजळीत घेतो चांदणं, तुझ्यावर उधळतो
ती लाजली, म्हणाली इश्श्य..
नजरेच्या चांदण्यानेच जीव मखमाली होतो

तो म्हणाला
तुझ्यासाठी बांधेन संगमरवरी ताज महाल
ती म्हणाली, लटक्या रागात,
दहा बाय दहाची खोली झाडताना होतात हाल

तो म्हणाला
तुझ्या वाटेवर फुलांच्या पायघड्या घालू का
ती हसली, ओठांच्या पाकळ्यात
कशाला? उगाच फुलांना वाटेवर सांडू नका

जगावेगळं काही तिच्यासाठी
करण्यासाठी तो धडपडत राहिला
ती अडवत राहिली.. नेहमी
आणि संसार सुखाने भरुन वाहिला


:सौ. अनुराधा म्हापणकर

तुझंही तस्संच

खूप गम्मत वाटते मला
क्षितिजावर टेकलेला सूर्य पहाताना
त्याच्या डोळ्यात थेट डोळे रोखताना

एरव्ही काय बिशाद
नजर उचलून पहायचीही
त्या तेजात नजर मिसळायचीही

पण धरेला स्पर्शताच कसा थंडावतो ना!

तुझंही तस्संच.. त्याच्या सारखं!
एरव्ही झंझावात तू..! पण..
माझ्या परिघात आलास की कसा..
मंद झुळूक होऊन वाहतोस ना..!

अशी भेट झाली..

.

तुझी नि माझी
अशी भेट झाली..
मृगाची सर जणु ती
धरिणी चिंब न्हाली

तो स्पर्श ओळखीचा
ती नजर रोखलेली
खट्याळ त्या नजरेने
पापणी झुकून गेली....
.
तुझी नि माझी
अशी भेट झाली..

तो शब्द रोजचाच
स्तुति सुमने फुललेली
उधळताच आज का "ती"
पुन्हा मोहरून गेली
.
तुझी नि माझी
अशी भेट झाली..

आभाळीची सांजछटा
रंगून यावी गाली
लाजरी ती अबोली
आज मूक पुन्हा झाली....
.
तुझी नि माझी
अशी भेट झाली..
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

संवाद

मी खूप अडवलं
मी खूप थांबवलं
कोणीही ऐकत नाही
खरतर माझं
कोणालाच पटत नाही
खूप म्हटलं..
बोलून होऊ दे नं..
नका मधे मधे बोलू..
हसले सगळे..
चल.. वेडी कुठली.. म्हणाले
असं स्वत:शीच कोणी बोलतं का?
पण बोलायचय ना मला..
माझ्या मनाशीच.. !
नका ना डिस्टर्ब करु..?
छे...!
कोणी ऐकतच नाही..
बोलतच रहातात माझ्याशी
सारखं सारखं...! मधे मधे..!
खूप दिवस झाले..
मनाशी संवादच साधला नाही..!
.
.
खरतर..
मला स्वत:चं स्वरुप नाही समजून घ्यायचं
किंवा त्याला एखादं नवं रुपही नाही द्यायचं

थोडा तुटूदे तुटला तर
बाहेरल्या जगाशी संवादही नको
कुठल्या विराट अन् प्रगल्भ..
स्वच्छंद संवादाची सादही नको

माझं मनच साद घालतय.. कधी पासून
त्यालाच आधी प्रतिसाद देईन म्हणते..!
थोडा वेळ.. थोडाच वेळ..
थोडं स्वत:शीच बोलून घेईन म्हणते..!
.
.
कुठल्याही वैचारीक गप्पा नाही
कुठला आध्यात्मिक टप्पा नाही
साचून राहिलेला एकेक कप्पा आहे
तोच मोकळा करणे आहे..
बरेच दिवस जे घेतले नाही
ते क्षेम कुशल विचारणे आहे


कधी शोधते मी एकांत निवांत..
एखादा एकाकी कोपरा.. शांत शांत
पण फार अवाजवी मागणं आहे
कळतय मला..!

कदाचित म्हणूनच कधीतरी..
असंही करुन बघणार आहे
घराखालच्या बसस्टॊपवर
उगाच बसमधे चढणार आहे
पार शेवटच्या स्टॊपच तिकिट
आणि पुन्हा परतेन तशीच

ते दोन तीन तास..!
खिडकीत बसायचं..
डोळे बंद.. कानाला इअरफोन
मोबाइल स्विच ऒफ़्फ़..!
सभोवतालच्या गर्दीतही मग
अगदी एकटी असेन मी..
पोटभर बोलेन म्हणते, स्वत:शीच..!
खूप दिवस झाले..
मनाशी संवादच साधला नाही..!
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

वायरस

काल गुढीपाडवा..
त्या निमित्ताने कालच सिस्टीमवर हात मारला होता
अपडेटेड एन्टी वायरससुद्धा सिस्टीममधे पेरला होता

नको त्या जुन्या फ़ाइल्स डिलीट करून टाकल्या
काही नव्या उघडलेल्या छान एडीट करून ठेवल्या

म्हटलं आता थोडे दिवसतरी
पीसी दणक्यात चालेल..

आज पीसी ऒन केला…
छे..!

आज हवेतच कंटाळ्याचा वायरस आहे
सगळ्ळ कस्सं नको इतकं सिरीयस आहे

ओह..!
काल फुटलेल्या कोवळ्या पालवीच्या
फाइल्स सुद्दा उडल्यात
’उत्साह’ एन्टी वायरसच्या सा-या
सिक्युरीटीज त्याने तोडल्यात

शी…!!!!
आज सिस्टीम पुन्हा मरत मरत चालतंय..!


:सौ. अनुराधा म्हापणकर

नवरा - बायको

.
लग्न होतं तेव्हा
तो असतो नवरा
ती असते नवरी

पावलावर पाऊल
चालतात सप्तपदी
हाती हात धरून
चढतात विवाहवेदी

स्वागत समारंभ
बुके बुफे थाटमाट
पाठवणीचे हुंदके
उंब-यावरचे माप

ज्या क्षणी नवरी
ओलांडून माप येते
तो असतो 'नवरा'च..!
’नवरी’ मात्र बायको होते

कारण
त्याची नवरेशाही मग
आयुष्यभर पुरते
नवरीची नवलाई मात्र
विवाहवेदीवरच सरते

लग्नातल्या ’नव-या’चा रुबाब
संसारातही टिकून राहतो
लग्नातल्या ’नवरी’चा आब
संसारातच पिकून जातो

’नव-या’ची घोडदौड सुरू
’नवरी’चे रास्ता रोको होते
तो असतो 'नवरा'च..!
’नवरी’ मात्र बायको होते


:सौ. अनुराधा म्हापणकर

.
समस्त "बायको" वर्गाकडून एक घोषणा पत्रक :

ही कविता वाचून जे नवरे उत्तर देणार नाहीत
त्यांना ह्यातील मते पटली असे समजण्यात येईल

ही कविता वाचून नुसतेच "नो कमेन्ट्स" म्हणतील
त्यांनी सपशेल शरणागती पत्करली आहे असे मानण्यात येईल

ही कविता वाचून जे वादाला उभे रहातील..!
अर्थात .. अपवाद प्रत्येक गोष्टीला असतो नाही का ? ह्यांच्या नवरेशाहीलाही असेल..!!

(आता सारे नवरे ग्रीन कॆटेगरीतले असतील नाही..??)

पुन्हा सांजवेळी..

पुन्हा सांजवेळी
क्षितिजी सूर्य मावळत होता
आपले तेजबाहू
दशदिशांतून कवळत होता

रुंजी घालत सभोवती
त्या तेजोवलया विनविते
ये काकुळतीला ती धरती
पुन्हा पुन्हा ती मनविते

ही कातरवेळ,
जीवा लागे हूरहूर
दाटते दाहिदिशा
एक काहूर काहूर

आज अवसेची रात
चांदण्यांची साथ नाही
तुझ्यासवे साजरी
अशी एक रात नाही

बाहुपाशातून का रे
झाले अशी मी दूर
पाखरांचेही लोपले रे
ते गोड गोड सूर

झाडांपानांतून इशारे
मेघांनी अडवेन मी वाट
बघ धरला हात तुझा
सागराची होऊन मी लाट

पाहून धरेचा तो आवेश
निमिष एक सूर्यही गडबडला..
काय करावे बरे आता
आपल्या मनाशीच बडबडला

नको नको ग अडवू वाट
नको मोडूस माझी वहिवाट
निज तूही रात प्रहर
हा आलोच मी, होताच पहाट

तिमिराला भितो मी
वाढला तो -जातो मी
समुद्रस्नान घेतो मी
भल्या पहाटे येतो मी

आज नाही चांदणी
पहा सोबत माझी संधीप्रभा
नसेन जरी समीप तुझ्या
असेल परी माझी आभा

जाताजाता अलगद त्याने
सहस्त्रबाहुंनी तिज कवटाळले
आसवांचे थेंब दोन
अथांग सागरी त्या ढाळले

नित्यप्रमाणे भुलली ती
तेजात अशी झुलली ती
मिठीत विसरे देहभान
सांजवेळी अशी खुलली ती

क्षणात होई तो दिसेनासा
पाण्यात असा विरघळला
रक्तिमा तिच्या गालावरला
क्षितिजरेघेवर ओघळला

सौ. अनुराधा म्हापणकर

क्रिटीकल

ती ही क्रिटीकल
आणि मीही..!

एकच गंभीर आजार
दोघींनाही..!

पण..
मला माहितेय..
मी सर्वाइव्ह होणार..
तिचं मात्र माहीत नाही..

कारण
न परवडणारा
खर्चिक आजार आहे हा

मी विकत घेईन डॉक्टर
आणि प्रत्येक मेडिकल एड

ती मात्र.. कदाचित
एकेका श्वासासाठी
देवाला आळवत राहिल

तिचा आजार महाग
आणि तिचा जीव स्वस्त आहे
माझं मरण मात्र
तिच्या वाटेवर व्यस्त आहे


:सौ. अनुराधा म्हापणकर

इंद्रधनुष्य

ती रुबाबदार कमान
आभाळात डौलाने झुकली
सप्त-रंग होते त्यात
पण प्रत्येक रंग
एकमेकांत मिसळलेला
एकही रंग दुसर्‍यापासून
वेगळा करणं अशक्य
तरी प्रत्येक रंगाने
टिकवून ठेवलं होतं
स्वत:चं वेगळं अस्तित्व
त्या इंद्रधनुकडे
अनिमिष डोळ्यांनी
किती वेळ पहात राहिले
कुठेतरी वाटत राहिलं मग-
.
माझ्या माणसांत विरघळताना
मीही हवी होती का जपायला
माझीही वेगळी ओळख..?


: सौ. अनुराधा म्हापणकर

ऑनलाइन आहेस?

ऑनलाइन आहेस? प्रश्न तसा खुळा होता
पण मला लागलेला रोजचाच हां चाळा होता

ह्या प्रश्नाचं उत्तर
येणार नाही तरीही
स्क्रैपची दखल कोणी
घेणार नाही तरीही
लिहायचं अन् पुसायचं, ऑरकुटचा तो फळा होता

ऑनलाइन आहेस?.... प्रश्न तसा खुळा होता
पण मला लागलेला रोजचाच हा चाळा होता

दिसायची होमपेजवर
पुन्हा पुन्हा ती नावे
उत्तर द्यायची पद्धत
नसावी त्यांच्या गावे

माझ्या उत्कंठेचा तरी स्टँमिनाच निराळा होता

ऑनलाइन आहेस? प्रश्न तसा खुळा होता
पण मला लागलेला रोजचाच हा चाळा होता

माझ्याही फळ्यावर काही
अनुत्तरीत प्रश्न थकले
कितीदा तरी स्वहस्तेच
पुसून ते मी टाकले
दोष देण्याचा अधिकार म्हणून मला विरळा होता

ऑनलाइन आहेस? प्रश्न तसा खुळा होता
पण मला लागलेला रोजचाच हा चाळा होता

अंगवळणी पडली रीत
हे जगच आहे व्हर्च्युअल
बोलाचीच नाती सारी
काहीच नसते एक्च्युअल
साक्षात्कार माझा मला झाला किती वेळा होता

तरी.. ऑनलाइन आहेस? प्रश्न तसा खुळा होता
पण मला लागलेला रोजचाच हा चाळा होता

: सौ. अनुराधा म्हापणकर

लक्झरीज..!!

.
आईग्ग..
पाय दुखताहेत ग खूप्प.... रिक्षा..!

नो ग प्लीज
बसने नको नं जाऊया... टॆक्सी..!

ओह.. मम्मा
कित्ती कित्ती ग गरम होतय.. फॆन..!

शी ग्ग...!
फॆनखाली सुद्धा उकडतय.. एसी..!

मम्मा ग
ताटात पोळी थंड झाली.. मायक्रो..!

ईई नक्को ग
कशाला डाळभाताचा कूकर.. पिझ्झा..!

स्कूल प्रोजेक्ट्स..
कुठे ग पेपरात शोधतेस.. इन्टरनेट..!

श्रम नको..
त्रास नको..
सहनशक्ती नाही उरली..
लक्झरीज..!!
लक्झरीयस आयुष्याची
रक्तात सवय मुरली ..!
.
पण,
तुझी चूक नाही बाळा...!
मला तरी कुठे बसवतय फॆनविना..!
.
.
:सौ. अनुराधा म्हापणकर

पिग्गी बँक

.
लहानपणीचा स्टडीटेबलावरचा
तो मातीचा ओबडधोबड पिग्गी..!

पाच पैशापासून रुपयापर्यंत
तळव्यावर पडलेलं कुठलंही..
अगदी कुठलंही नाणं चालायचं
खण्णकन वाजत त्यात ते पडायच
तेव्हा कित्ती आनंद व्हायचा..

ती गच्च भरलेली पिग्गी बँक
तश्शीच आहे अजून टेबलावर
त्यातल्या नाण्यांची खणखणही
त्यात जपलेले आनंदाचे कणकणही

अलिकडेच कधी घेतलेले एफडीज
कितीदा घेतले आणि..
कितीदा मोडले...
गणितच नाही..!
.
.
:सौ. अनुराधा म्हापणकर

शिट्टी.....!

.
धगधगतय.. की..
काहीतरी उकडतंय आत..?
कोंडलेली वाफ.. तप्त ज्वाळा
सोसवेना झाल्या ह्या उष्ण झळा
उकळतंय की शिजतंय रटारट
असह्य होतेय आता ही घुसमट
कसं आणि कुठून बाहेर पडावं
की उठावं आणि फुटून यावं..

"शिट्टी" वाजली..
गैस मालवला..
"कूकर" उतरला..
शांत झालं सारं..!!

धगधगत्या.. वाफाळत्या
तापल्या .. कोंडल्या..
घुसमटत्या मनाची मात्र
अजिबात "शिट्टी" होत नाही..
त्याला काय करावं..?
.
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

क्षणात.. फक्त अंधार.. !

काहीतरी विपरित घडतय..
जीव वाचवायचा एवढंच कळतय..
सगळीकडे माजलाय गोंधळ
जीवाच्या आकांताने धावपळ
सुसाट एक गोळी तेवढ्यात ...
माझाच वेध घेत येते..
नियती चुकत नाही
माझी हसत भेट घेते..
समोर येतात चेहरे
बायको माझी बाळं
आईवडील म्हातारे
दिसते मग रक्ताची धार
आणि क्षणात.. फक्त अंधार.. !
.
अस्पष्ट शुद्ध येते..
तिथेही धावपळ असते..
तो देवदूत येतो जवळ..
एकवटतो मी सारं बळ..
डॉक्टर मला वाचवा...
प्लीज- प्लीज- मला जगवा..
पण शब्द ओठातच थिजतात
तशातही पापण्या भिजतात..
पण कोणीही थांबत नाहीत
माझ्याकडे बघतही नाहीत..
बिनचेह-याचा एक आवाज येतो
"इथे काही होप्स नाहीत....
लीव्ह धिस केस.. पुढचा बघा.."
.
जड पापणी मिटत असते
उघडू म्हणता उघडत नाही
माझ्या मरणावर रडायलाही
माझ्याकडे वेळ उरत नाही..!!


सौ. अनुराधा म्हापणकर

नोंद..!

माहीत नाही कुठे.. पण
होतेय नोंद माझ्या सत्कर्मांची..!

कुठल्याशा वहीत..
होतोय माझा पुण्यसंचय..!

एका अज्ञात पोतडीत
ठेवतंय हिशोब माझ्या जमेचा..
कुणी अकाउंटंट..!

माझ्यातलं माणूसपण
कुणाला तरी कळलंय..!

न विकलेल्या मूल्यांची किंमत
कोणीतरी केलीय..!

म्हणूनच फिरलेय कदाचित माघारी
त्या ठळक होत चाललेल्या सीमारेषेहून..
निर्धोक.. सुरक्षित..!!!


सौ. अनुराधा म्हापणकर

जमाखर्च

.
व्यवहार भावनांचा कागदावर सांडला मी
आयुष्याच्या मध्यान्ही जमाखर्च मांडला मी

रक्तांचीच काही नाती
नवी काही जोडलेली
आतड्याच्या ममतेने
आतूनच ओढलेली

नात्यांचा नाजूक रेशमी बंध जोडला मी
आयुष्याच्या मध्यान्ही जमाखर्च मांडला मी

घडली हातून सेवा
थोडा केला परमार्थ
जगण्याचा त्यात माझ्या
गवसला मला अर्थ

व्यर्थ अहंकार माझा स्वत:हून मोडला मी
आयुष्याच्या मध्यान्ही जमाखर्च मांडला मी

खर्चले फक्त शब्द
गोड आणि मुग्ध
सुख भरुन वाहिले
सारे जमेत राहिले

समाधान तृप्तीचा घडा अखंड ओसंडला मी
आयुष्याच्या मध्यान्ही जमाखर्च मांडला मी

सौ. अनुराधा म्हापणकर

बिनअर्थाचे काही शब्द

बिनअर्थाचे काही शब्द
माझ्याकडे आले एकदा
’मला कवितेत घे’ म्हणत
सा-यांनी लावला तगादा

कधी नव्हे ते स्पष्ट बोलले
म्हटलं-अज्जिबात नाही जमणार
निरर्थक बिनबुडाची कविता
मी कध्धी कध्धी नाही करणार

चिडले - रुसले- माझ्यावर
अगदी फुरगटूनच बसले
त्यातले काही शब्द तर
हट्टाने पेटूनच उठले

म्हणाले - बघ विचार कर
वापर तुझी सद्सदविवेक बुद्धी
नाहीतरी तुझ्या कवितांची
अलिकडे फार वाढलीय रद्दी

"कोंबडी पळाली लंगडी घालून"
"ढिपाडी ढीपांग"- ऐकलंस ना
निरर्थक शब्दांचेही होते गाणे
आणि त्यातही असते भावना

गीतकार होणे गाणे लिहिणे
तुला कध्धीच नाही जमणार
आयुष्यभर म्हणे फक्त फक्त
तू "कविता"च करत रहाणार..!
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

विलपॉवर..!

.
"शी इज क्रिटीकल"..!
काळजाचा ठोका चुकला..
कित्ती कित्ती सोप्पंय म्हणणं
वैताग आलाय जगण्याचा..
पण समोर येतं साक्षात-
तेव्हाच साक्षात्कार होतो
आपण आपल्या जगण्यावर
फार फार प्रेम करतो
दिसत रहातात भोवताली
अश्रू गिळलेल्या पापण्या..
भेदरलेली नजर पिल्लांची..
काही हरत चाललेले हात..!
.
मग जागी होते एक आंतरिक शक्ती
एक प्रबळ इच्छा.. जगण्याची उर्मी..
तीच ती .. विलपॉवर..!
खेचून आणण्याचं सामर्थ्य तिच्यात..!
आणि मग पुन्हा येतो तोच आवाज..
"आऊट ऑफ़ डेंजर नाऊ"..!!!
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर.

उत्तर..

.
का विचारतोस असं..
माझ्या डोळ्यात डोळे रुतवून..
अजूनही आवडतो का तुला मी?..
तेवढाच..!

तू म्हणालास..
विझलीस.. का निजलीस..?
मी मात्र.. पापण्याआड
तुझं रुप साठवत राहिले
तुझे माझे क्षण आठवत राहिले

उत्तर द्यायला क्षणात
उघडले होते रे डोळे..
थोडं थांबला असतास तर
माझ्या डोळ्यातच तुला
तुझं उत्तर मिळालं असतं..!
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

गर्ल फ्रेंड..!

.
सहा वर्षांचं पिल्लू माझं
खेळता खेळता मैत्रिणीला घरी घेऊन आला
आजोबा म्हणाले.. कोण रे ही..??
झटक्यात उत्तर..
माझी गर्ल फ्रेंड..!
कित्ती निरागस उत्तर..
’माझी मैत्रिण’ - या शब्दाचं भाषांतर फक्त..!
पण मला हसू आवरता आवरेना..
आणि त्याचं काय चुकलं
त्याला काही कळेना..
त्याच्या मैत्रिणीचा छान गालगुच्चा घेतला..
म्हटलं.. काही नाही रे.. पळा खेळायला..!!
.
.
थोडी वर्षं आहेत अजून
मग पुन्हा म्हणेल.. माझी गर्ल फ्रेंड..!!
.
त्यावेळी सुद्धा असंच हसू यायला हवं..!!
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर.

सारे स्वत:चे..!!

.
पाण्याचा रंग घेतला
हवेचा संग घेतला

पाणी कसं मिसळतं कोणातही
हवा कशी गंध घेते कोणाचाही..

पण मग सरभेसळ झाली..
माझ्या सात्विक रंगात
भलतीच मिसळ झाली..

माझा दरवळ लपला..
भलताच दर्प आला

उगारलेल्या रंगाने
त्या उग्राट दर्पाने

जागी झाले
भानावर आले

पाण्याबाहेर आले
हवेला दूर केले


माझे अस्तित्व.. मीपण माझे
गंध माझा.. आणि रंग ही माझे
जगते घेऊन आता सारे स्वत:चे..!!
.
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर.

सी - सॉ.............

.
ते दिवस असे होते
आई बाबांबरोबर आम्ही बागेत जायचो..
घसरगुंडी.. सी-सॉ..
मग हिरवळीवर बसून सुकी भेळ खायचो..
आता ती बाग..
त्या बागेतली सारी हिरवळ सुकून गेलीय..
तो हलणारा सी-सॉ
ती झूम घसरगुंडी पार तुटूनमोडून गेलीय..
कारण आमची
रविवारची संध्याकाळ आता मॉलमधे हरवलीय
व्हिडीओ गेम.. सिनेमा..
पिझ्झा..आइसक्रीमची जीभेला चटक लागलीय
जगण्याची स्टाइल बदलली..
आणि आनंदाची व्याख्याही..!
मन कधी कधी
सी-सॉ सारखं हिंदकळतं...
दुखून कधीतरी
आतल्या आतच.. कळवळतं..
घसरगुंडीच्या एका बाजूने वर चढतोय..
का.... दुस-या बाजूने घसरत जातोय...
खरंच... कळतच नाही..!!
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर.

एक पूर्ण वर्तुळ..

.
रशिया चायना.. आफ्रिका..
उत्तर आणि दक्षिण अमेरिका..
भूगोलाचे एकेक नकाशे
पोलपाटावर आकारता साकारता
कधी कंपास लावून गोल करावा
आणि त्रिज्या जुळाव्यात तश्शी
अगदी गोssल पोळी केली पहिली..
आणि मग...
शिकले.. लग्नाची झाले..
सारेच कसे जुळून येत गेले..
.
हल्ली.. माझी लेक..
पोलपाटावर असेच नकाशे काढू लागलीय..
तिला कित्ती म्हणते...
थांब ग राणी..! वेळ आहे ग अजून..!!
तरी.. किती घाई तिला..!!
एक वर्तुळ पूर्ण व्हायला पहातय..!
दुनिया गोल आहे म्हणतात.. म्हणूनच का?
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

जगण्याचा तो धागा

.
दिवस कस्सा..
धावपळ.. नुसती..
घाईगर्दी.. गडबड नसती..

चिवचिवाट मुलांचा
घरभर पसारा..
युनिफ़ॉर्म.. कज्युअल्स..
कपड्यांचा ढिगारा

रेशन.. प्रोविजन..
ठेवायचा चोख हिशोब सारा
डाळ तांदूळ भाजीपाला
ब्रेकफास्ट जेवणं-रेसिपींचा मारा

फडफडणारे पेपर्स
फ़ाइल वेळेवर करा
मख्ख चेह-याचे आकडे
रिटर्न्स वेळेतच भरा

विस्कटल्या घराची
पुन्हा पुन्हा लावते घडी
पाठ टेकवताना गादीवर
असते अर्धमेली कुडी
.
तुझ्या खांद्यावर मान
शीण सारा जावा सरूनी
विषय वासने पल्याड
असा तुझा स्पर्श संजिवनी

हक्काची एकमेव जगात
ती सिक्युअर्ड आहे जागा
पकडून चालते मी ज्याला
माझ्या जगण्याचा तो धागा
.
.
:सौ. अनुराधा म्हापणकर

कारण..

.
.
काही अंतरी उमाळे
काही हुंदके उसासे
अडविले मी श्वासात
थांबलेले कसेनुसे

तुझे रोखुनी पहाणे
गळाले रे अवसान
विरघळूनी सांडले
कसे राहिले ना भान

आता कसं काय करु
अश्रू कसे रे आवरु
बांध फुटला तुटला
कसे स्वत:ला सावरु

काय करु मी बहाणा
चहुबाजूनी मरण
तुझ्या नजरेत प्रश्न
काय देऊ मी कारण

काय झाले काही नाही
डोळ्यामधे काही गेले
अश्रु आसवे नाही रे
डोळा पाणी थोडे आले
.
.
:सौ. अनुराधा म्हापणकर

पायवाट..

.
आसवांना वाट करून दिली..
मनसोक्त म्हटलं वाहून घ्या एकदाचं..!
मग.. डोळ्यांनीच दटावलं त्यांना..
चिडत म्हटलं.. आता हे वाहाणं शेवटचं..!!
तेव्हापासून घाबरलेत..
डोळ्यांत आता त्यांची गर्दी होत नाही..
मात्र अलिकडे वरचेवर सर्दी होत असते..
कशाने?.. काही कळत नाही
नाकातून सूँ..सूँ.. करत
वहात रहातं पाणी.. अविरत
पोल्युशन हो!.. धुळीची अँलर्जी..!
मी बिनधास्त ठोकून देते..
.
पण कळलय कारण खरं..
अश्रूंनी.. त्यांची..
रोजची पायवाट बदललीय..!
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

शून्य..

.
.
मुखड्यातच ओंकार
पूर्णत्वाचाच आकार
तरीही अपूर्ण..
काहीच बाकी नसलेलं
कुणी हात धरला
तरच अर्थ...
नाहीतर अवघं
अस्तित्वच व्यर्थ..!!
.
तसंच काहीसं
माझंही अस्तित्व..
नादमयी ओंकारलेलं..
परीपूर्ण साकारलेलं..
तरीही..
तुझ्याशिवाय अपूर्ण..
तू हात सोडलास तर..
बाकी शून्य..
फक्त एक शून्य...!!
.
.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

एक आस एकुलती..

तू मनांच्या कप्प्यात
तू स्वप्नांत सत्यात
एक बांधलेली वीण
तुझ्यामाझ्या रे नात्यात

तूच श्वास प्राणवायु
हृदयातले स्पंदन
तूच गंध रे कायेचा
तूच चंदन चंदन

तूच प्रिय प्राणसखा
माझ्या प्रीतीचा उच्चार
तुझे आयुष्यात येणे
माझ्या जीवनाचे सार

एक आस एकुलती
तुझ्या रंगात रंगता
मम आयुष्याची ह्वावी
तुझ्या मिठीत सांगता

माझे जळणे तीळतीळ..

.
माझे जळणे तीळतीळ
जगणे रोजचेच झाले माझे
तू देत रहा चटके खुषाल
सोसणे रोजचेच झाले माझे

मी सुगंधी घेतला वसा
दरवळत राहील आसमंत
आयुष्य सरते रे सरूदे
कसली ना मजला खंत

सरेन मी मरेन मी
राख होऊनी उरेन मी
कणा कणात रक्षेच्या
चैतन्य होऊनी भरेन मी

टेकवशील ना बोट तू
तुझ्या कपाळी मिरवेन मी
विभुती होऊन करेन रक्षण
चटके नियतीचे जिरवेन मी


.
सौ. अनुराधा म्हापणकर

देव आज मूडमधे नाही..

तिन्ही सांजेची वेळ
देवघर दिव्याने उजळवलं..
देवाला हात जोडले..
रोजचच मागणं मागितलं

पण आज कदाचित देव मूड मधेच नसावा..

माझ्याकडे बघून न बघितल्या सारखं केलं
म्हटलं असेल काही.. मीही लक्ष नाही दिलं..

काही केल्या माझ्याकडे देव जेव्हा बघेना
मलाही मग तेव्हा अजिबातच राहवेना..
म्हटलं बाबा.. तुझ्या मूडला आज काय बरं झालं..
सांग ना रे.. माझ्याकडून काय चुकीच घडून गेलं
तरी देव गप्पच.. !! घुश्श्यातच बसलेला..
कधीच नव्हता खरतर माझ्यावर असा रुसलेला

आठवत राहिले मग.. नक्की आज काय चूक झाली
की पूर्वीच्या कुठल्या चूकीची देवाला आठवण झाली

नाही म्हणायला चुकले खरी.. आज चिडचिड केली फार
आदळाआपटही केली थोडी.. आज शब्दांनाही होती धार

आजचे मागणे माझे.. म्हणून नामंजूर झाले
आज थोडी जास्तच कारण मगरूर मी झाले

कधीची देवाच्या दारात
ताटकळत उभी मी हात जोडून..
म्हटलं नको आज काही..
पण एकदा माझ्याकडे बघ तरी वळून..!
.
.
:सौ. अनुराधा म्हापणकर

ठरवलय मी..

ठरवलय मी- आज तुझ्यावर मनसोक्त रुसायचं
कितीही मारलीस हाक तरी फुरगटून बसायचं

डोळ्यातून सांडलेले खारट पाणी..
ती तुझ्या तोंडची कडवट वाणी
सारं पुन्हा पुन्हा आठवत रहायच..

ठरवलय मी -आज तुझ्यावर मनसोक्त रुसायचं
कितीही मारलीस हाक तरी फुरगटून बसायचं

प्रेमाची ती साखर पेरणी..
मस्का लावणारी मनधरणी
लाड.. हट्ट सारं पुरवून घ्यायचं

ठरवलय मी -आज तुझ्यावर मनसोक्त रुसायचं
कितीही मारलीस हाक तरी फुरगटून बसायचं

चेहर्‍यावर लावेन राग लटका
जीभेवर ठेवेन तिखट चटका
मूक शब्दाने तुला बोलतं करायचं

ठरवलय मी -आज तुझ्यावर मनसोक्त रुसायचं
कितीही मारलीस हाक तरी फुरगटून बसायचं

माहितेय मला पुन्हा मी हरणार आहे
तुझं प्रेम मला पांगळं करणार आहे
पांगळं होताना तरीही ताठ उभं राहायचं

ठरवलय मी - आज तुझ्यावर मनसोक्त रुसायचं
कितीही मारलीस हाक तरी फुरगटून बसायचं
:
:
:
:सौ. अनुराधा म्हापणकर